Wapenhandel

Nederland staat in de top tien als wapenhandelsland. GroenLinks wil daar onmiddellijk vanaf. Daarom willen we dat er voor de export en doorvoer van wapens een algemene vergunningsplicht gaat gelden. Eén vergunningsplicht voor alle wapens draagt bij aan een waarborg voor mensenrechten, de internationale rechtsorde en de nationale veiligheid.

Nederland staat al jaren in de top tien van wapenexporteurs. Kwalijk is ook de rol van Nederland als doorvoerland voor wapens en andere militaire goederen. Via de Rotterdamse haven en Schiphol worden jaarlijks grote hoeveelheden wapens doorgevoerd. Door ontoereikende wetgeving en een gebrek aan controle weet men vaak niet eens waar die wapens terechtkomen. De controlerende instanties beschikken niet over voldoende capaciteit om gedegen controles uit te voeren. Die lekke controle biedt tal van dubieuze regimes en gewapende groepen de mogelijkheid zich via Schiphol van wapens of onderdelen daarvan te voorzien. Ook voor onze nationale veiligheid is het van groot belang om te weten wat er over Nederlands grondgebied wordt vervoerd.

Wapenzendingen maken het mogelijk dat er (burger)slachtoffers worden gemaakt. GroenLinks wil dat er meer wordt gedaan om te voorkomen dat bijvoorbeeld terroristen en foute regimes zich kunnen bedienen van geavanceerde wapens. Nederland is daarin nog veel te laks. De beste oplossing is om álle doorvoer onder het Nederlandse exportbeleid te laten vallen. Dat betekent dat voortaan voor alle wapendoorvoer een vergunning moet worden aangevraagd. Dit geeft meer inzicht in de wapenleveranties die via Nederland lopen. Eisen voor een vergunning zijn: géén wapendoorvoer naar conflictgebieden of landen met dubieuze regimes, en alléén wapendoorvoer over Nederlands grondgebied als het transport écht veilig is georganiseerd. Daarnaast moet op Europees niveau de door de EU ingestelde gedragscode voor wapenexport voor alle wapentransporten bindend worden verklaard. Die code stelt eisen aan de koper van wapens, bijvoorbeeld op het gebied van de mensenrechten in het land van eindbestemming. Dat betekent ook: geen leveranties, zolang de koper niet aan de gestelde eisen voldoet. Die regels worden pas effectief als ook de uitvoering en rapportage ingrijpend worden verbeterd en uitgebreid. Dat vergt extra capaciteit bij de douane en een goede rapportage, ook van het kabinet richting het parlement.