Bestuurlijke vernieuwing

In de afgelopen jaren zijn er veel taken van de overheid uitbesteed aan private partijen of zelfstandige bestuursorganen, het toezicht op publieke taken is op afstand gezet en soms verwaarloosd. De bureaucratie is eerder toegenomen dan afgenomen. GroenLinks wil een slanker, krachtiger en democratischer openbaar bestuur.

GroenLinks wil een actieve overheid die de publieke zeggenschap herstelt over taken als zorg, onderwijs en huisvesting. Niet kille cijfers, maar zorgvuldigheid, zeggenschap, dienstbaarheid en effectiviteit worden leidend in de publieke sector. GroenLinks wil Professionals in de publieke sector meer ruimte geven om in te spelen op de specifieke vragen en situaties van burgers.

Actieve burgers zijn ook hard nodig. GroenLinks wil hen meer ruimte geven. Burgers krijgen meer zeggenschap in zorg- en onderwijsinstellingen, bijvoorbeeld door de positie van cliënten- en bewonersraden te versterken. De overheid geeft burgers de kans om mee te denken over beleid, bijvoorbeeld via burgerpanels en wijkbudgetten.

Om het bestuur op regionaal en lokaal niveau meer democratische legitimatie te geven wil GroenLinks dat de burgemeester gekozen wordt door de gemeenteraad en dat de Commissaris van de Koningin gekozen wordt door de provinciale staten. Meer dualisme – een betere scheiding tussen de uitvoerende en controlerende macht – versterkt ook de democratie. GroenLinks wil dat de burgemeester niet langer de voorzitter van de gemeenteraad is, maar dat de gemeenteraad uit haar midden een voorzitter kiest. Op provinciaal niveau kiezen de staten de Commissaris van de Koningin. Op deze manier wordt de scheiding tussen de uitvoerende macht en de controlerende macht versterkt.

GroenLinks heeft in de Tweede Kamer het initiatief genomen om een correctief en een raadgevend referendum mogelijk te maken. Daarmee kunnen burgers zich uitspreken over inhoudelijke onderwerpen. Eens in de vier jaar stemmen is een te beperkte invulling van de democratische zeggenschap van burgers. Het referendum is een aanvulling op onze vertegenwoordigende democratie.